Συγγραφέας: Χρήστος Λάζος

Εκδόσεις: Αίολος

Ο συγγραφέας έχει πλουσιότατο έργο και έχει ασχοληθεί μεταξύ άλλων με τεχνολογικά θέματα της αρχαίας Ελλάδας, όπως «Μηχανική και Τεχνολογία στην αρχαία Ελλάδα» (Εκδόσεις Αίολος 1993, 5 εκδόσεις), «Ο υπολογιστής των Αντικυθήρων» (Εκδόσεις Αίολος 1994, 2 εκδόσεις), «Αρχιμήδης ο ευφυής μηχανικός» (Εκδόσεις Αίολος 1995, 2 εκδόσεις) κ.ά.
Στο σχολιαζόμενο βιβλίο ο συγγραφέας προσπαθεί να καλύψει ένα αρκετά σημαντικό κενό που αφορά τη μελέτη της ναυτικής τεχνολογίας και ειδικότερα τα όργανα και βοηθήματα ναυτιλίας.
Επειδή, όμως, όπως γράφει, δεν είναι δυνατό να κατανοήσουμε τα όργανα και την τεχνική της ναυσιπλοΐας των αρχαίων Ελλήνων αν δεν μελετήσουμε και τον τρόπο κατασκευής των πλοίων της εποχής, αφιερώνει το πρώτο μέρος του βιβλίου του στην ανάπτυξη της ναυπηγικής τέχνης. Βρίσκουμε κεφάλαια για την «Πελαγοδρομία των αρχαίων Ελλήνων», όπου αναφέρεται στις ικανότητες των αρχαίων ναυτικών να ταξιδεύουν εκτός όψεως ακτών, αντίθετα με την επικρατούσα άποψη ότι τα αρχαία πλοία ταξίδευαν πάντα «από κάβο σε κάβο».
Το επόμενο κεφάλαιο ασχολείται με τη «Ναυπηγική εξέλιξη των αρχαίων ελληνικών πλοίων» από το 8.000 π.Χ. μέχρι τη γνωστή μας τριήρη, το πλοίο της Κυρήνειας κ.λπ.
Στο δεύτερο μέρος του βιβλίου αναπτύσσονται στοιχεία για τα «Όργανα Ναυτιλίας», όπως ο Γνώμων, η Κλεψύδρα, το Ναυτικό Δρομόμετρο του Αρχιμήδη και πιο πρόσφατα το Ηλιακό ρολόι των Φιλίππων και το Βυζαντινό ηλιακό ρολόι.
Στο τρίτο μέρος καταγράφονται τα «Βοηθήματα Ναυτιλίας», όπως οι χάρτες και η χαρτογραφία και διάφορα ναυτιλιακά εγχειρίδια γνωστά και ως «περίπλοι». Η βιβλιογραφία που αναφέρεται στο τέλος του βιβλίου είναι εκτεταμένη και περιλαμβάνει και γνωστούς αξιωματικούς του ναυτικού που έχουν ασχοληθεί με συναφή αντικείμενα, όπως το ναύαρχο Χ. Σολιώτη, τον Ι. Θεοφανίδη, τον Μ. Σίμψα κ.ά. Σημαντικά σημεία του βιβλίου είναι, π.χ., τα αναφερόμενα στην ανάπτυξη του «ελληνικού πολιτισμού». Όπως τονίζει στον πρόλογο του βιβλίου:
«Πολλοί ξένοι αλλά και Έλληνες συγγραφείς, στα πλαίσια των ερευνών τους, κάνουν το σφάλμα να εντάσσουν την ιστορία των οργάνων αυτών στη γενικότερη ιστορία των ελληνορωμαϊκών επιτευγμάτων.
Αυτή η ανιστόρητη άποψη για την ύπαρξη ελληνορωμαϊκού πολιτισμού πρέπει ν' ανατραπεί, αφού αποτελεί προσβολή για την ιστορική αλήθεια. Ο πολιτισμός της περιόδου που γνωρίζουμε ως ρωμαιοκρατία ήταν πάντοτε ελληνικός, ο οποίος καπηλεύτηκε και αντιγράφηκε από τους Ρωμαίους κατακτητές, που όχι μόνο αποτέλεσαν τροχοπέδη σε όλους τους επιστημονικούς τομείς ­εκτός του δικαίου, της οδοποιίας και κατασκευής υδραγωγείων­ αλλά προχώρησαν σε εκτεταμένη αρπαγή καλλιτεχνικών θησαυρών, μπροστά στις οποίες οι σύγχρονες "φιλελληνικές" απαγωγές είναι περίπου αμελητέες».
Όσοι ενδιαφέρονται για τη θάλασσα και τα πλοία των αρχαίων χρόνων, θα βρουν πολύτιμες πληροφορίες, αλλά και στοιχεία για να ανατρέξουν σε πηγές άγνωστες στο ευρύ κοινό σήμερα και να πλουτίσουν τις γνώσεις τους.